
En özel Mbuna türlerinden biri olan Pseudotropheus Politlerin Malawi Gölünde yaşamlarını sürdürdükleri yegane yer Lions Koyudur. Cichlidlerin her zaman erkeklerinin dişilerinden daha güzel göründüğü söyleminin en önemli kanıtıdır erkek Polit balıkları. Mavi ve beyaz karışımı bir rengin varolduğu gövdeleri; yer yer tamamen buz mavisi, yer yer tamamen bembeyaz ve yer yer bir Maylandia Callainos (Cobalt Blue Cichlid) kadar masmavi renklere bürünür. Yüzlerinde simsiyah maskeleri vardır. İstedikleri zaman bu siyah maskeyi yokedip bambaşka bir görünüme geçebilirler. Çok hızlı renk değiştirebilen en özel türdür Pseudotropheus Polit erkekleri. 4 inç, maksimum 4 buçuk inç boyunda olurlar.
Dişilerin, erkeklere göre yoğun olarak karanlık kahverengi vücut yapıları vardır ve çoğunlukla yatay, kalın karanlık bir çizgi geçer gövdelerinden. Mbuna balık grubundan Iodotropheus Sprengerae (Paslı Cichlid) lere olan benzerlikleri renklerinden ötürü zaman zaman ayırt edilemez. Doğa da bu türlerin yaşamlarını sürdürdüğü yerler birbirine çok uzak olduğu için balıkları ayırt etmek mümkündür. Dişi Politlerin boyları genellikle erkeklerden daha kısa olur.
Pseudotropheus Polit'ler, vejeteryan balıklardır. Malawi Gölünde küçük su yosunlarını ve kayalar arasında saklanan küçük omurgasızları yiyerek soylarını sürdürürler. Bu zor besin zincirinde kolaylıkla gelişimlerini tamamlamalarını sağlayan özellikleri hemen hemen Malawi Gölünün her tarafında bulunan alglerin Lions koyunda oldukça fazla bulunmasıdır. Vejeteryan oldukları için, akvaryumunuzda onlara sunacağınız ezilmiş ıspanak ve kabak gibi sebzeleri afiyetle tüketirler. Eğer Polit besliyorsanız deneyin, tadını aldıklarında iştahla yediklerini gözlemleyeceksiniz. Malawi Gölünde Lions Koyunun 40 metre kadar derinlerinde yaşarlar ama Ad Konings, onların açık sularda da yoğunlukla yaşadığını bilimsel olarak tespit etmiştir. Ama bu yanlış anlaşılmasın. Açık sularda yaşayan Politlere nazaran Lions Koyunda ki kayalık Politleri sürüce çok daha fazla görünürler ve bu kayaların arasında oluşturdukları yuvalarda düzen içinde çalışırlar. Doğa da her cichlid, soylarını devam ettirmek için yaşar ve çiftleşirler. Bir erkek cichlid, daha genç ve çekici bir dişi gördüğünde ona gider, bu kuram Politler de tamamen farklıdır. Dişi erkeği terk etmediği sürece erkek onunla defalarca çiftleşir. Ad Konings'in ve çeşitli davranış bilimcilerinin saptadığı bir gerçek vardır. Doğa da bir Pseudotropheus Polit erkeği ailesini sadece 2 dişiden kurmaktadır. 1992 yılından bu yana yapılan araştırmalarda öylesine gariptir ki, 3 dişi ile çiftleşen bir erkek görülmemiştir. Erkeklerin dişilerini terk etmemesi de Mbuna ya da Haplochromisler arasında bu yönleriyle Politleri farklı kılan bir unsurdur.
Pseudotropheus Polit dişileri ağızda kuluçka yaparlar ve kuluçka süreleri 3 haftayı bulur. Bu 3 hafta sonunda 12 ile 18 arası yavru verirler. Yavrular, 1 hafta boyunca annelerinin ağzına girip çıkarak etraftaki tehlikelerden korunurlar. Daha sonra serbest yüzüşe geçerler ve yaşamlarını Lions Koyunda sürdürmeye devam ederler.
Evrende tatlı su canlısı olarak en canlı renklere sahip olan Malawi Cichlidleri, ticari olarak tüm Dünyada akvaryum hobisinde çok önemli bir yere sahiptir. Tüm Malawi türlerinin çok eşli olması; Lithobates, Polit vb. balıkların ilgi görmesini biraz geciktirmiştir. Karakter yapıları bakımından son yıllarda özellikle Avrupa ve Amerika'da çok ilgi gören bir türdür Pseudotropheus Politler. Tek tür olarak beslenmeleri için en az 150 litrelik kaya öbekleriyle düzenlenmiş bir tank hazırlanmalıdır. Çoğu Mbuna gibi hem kendi türleriyle, hem de başka türlerle uyumlu barışçıl canlılardır. 250 ve + litre kapasiteli karma tanklarda da rahatlıkla beslenirler. Ancak bakıldıkları ortamda mutlaka düz kayalar bulundurulmalıdır. Bu streslerini alır, düz kayaları daha çok severler. Bu şekilde erkeklerin doğal çekici renkleri daha fazla ortaya çıkar.
Benim, herşeyiyle keşfedilen bu en özel Mbuna türlerinden biri olan Polit maceram, Ekim 2008 de bir arkadaşımın yardımları sayesinde başladı. İlk 1 aylık gözlemlerimde edindiğim kritikler şu şekilde oluştu. Yaşadıkları ortama çok hızlı uyum sağlayan bir tür Polit. İkinci haftalarında iki dişim birden ağzına yumurta aldı. Gün boyunca çoğu zaman, yemleme yaptığım zamanlar dışında asla ortalıkta görünmüyorlar. Kayalara bu kadar bağlı canlıları daha önce görmemiştim. Kayaların arasında ve içinde saklanmayı çok seviyorlar. Karanlık ortam tam onlara göre. Onları çoğunlukla, akşamları sadece yemleme yaptığım zamanlarda görüyorum. Evime gelen arkadaşlarım ilk baktıklarında, akvaryumda sadece kayaların olduğunu sanıyorlar, sonradan onları görünce balık varmış diye şaşırıyorlar.
Erkek balığım gerçekten dişilere kıyasla çok özel bir canlı, kesinlikle çok güzel duruyor yanlarında ama en az onun kadar dişilerimide çok seviyorum. Erkeğin yüzü siyah maskeli olduğundan, dişilerin kahverengi yüzlerinin arasında dişleri erkeğe oranla daha çok belli oluyor ve yakından bakıldığında çok ayrı, çok güzel bir görsellik oluşturuyorlar. Kesinlikle çok şahsiyetli balıklar. Bu nadir bulunan canlı türüne baktığım için kendimi çok şanslı hissediyorum. İmkanı olupta bulan herkese bu balıkları beslemelerini tavsiye ederim.
Dip Not: Doğal yaşam alanları ile ilgili bilgiler tamamen Kanada'nın Ontario eyaletinden sayın Marc Eleison'un kaleminden birebir tarafımca çevrilerek size aktarılmıştır. Ek olarak kendi düşünce ve tecrübelerimi betimleyerek bir makale oluşturmaya çalıştım.
OSMAN ÇELİK 05.11.2008 |